Jaki kraj ma najwięcej wysp na świecie?

Szwecja jest krajem, który ma najwięcej wysp na świecie – aż 267 570, z czego niespełna tysiąc jest zamieszkanych. Ten wynik wyprzedza nie tylko inne państwa nordyckie, lecz także Indonezję czy Kanadę kojarzone z ogromnymi archipelagami. Jeśli chcesz zrozumieć, skąd biorą się te liczby i jak na ich tle wypada Europa oraz Polska, przeczytaj ten artykuł do końca.

Jaki kraj ma najwięcej wysp na świecie?

Najwięcej wysp na świecie ma Szwecja. Oficjalne statystyki mówią o 267 570 wyspach, z czego 984 jest zamieszkanych. Wlicza się tu zarówno wyspy morskie, jak i te położone na jeziorach oraz rzekach. To dlatego mapa kraju – szczególnie w rejonie Sztokholmu i na północy – jest niemal „poszatkowana” przez archipelagi.

Powierzchnia wszystkich tych lądów stanowi około 3% terytorium Szwecji. Brzmi niewiele, ale w praktyce oznacza to ogromną liczbę małych, zalesionych wysepek, szkierów i skalistych występów, które tworzą gęstą sieć naturalnych barier i siedlisk dla ptaków, fok czy ryb. Wiele z nich nie ma zabudowy, prądu ani stałych mieszkańców, dzięki czemu zachowały dziki charakter.

Szwecja ma najwięcej wysp na świecie – 267 570 – a tylko niecałe 1000 z nich jest stale zamieszkanych.

Które kraje mają najwięcej wysp na świecie?

Rekord Szwecji nie jest odosobniony – w światowej czołówce dominują kraje nordyckie. Wynika to z historii geologicznej regionu, wielkiej liczby fiordów, szkierów oraz silnego wpływu lodowców, które „pocięły” linie brzegowe na tysiące fragmentów:

• Szwecja – 267 570 wysp, około 984 zamieszkane,
• Norwegia – 239 057 wysp, około 200 zamieszkanych,
• Finlandia – 198 146 wysp, około 1050 zamieszkanych,
• Kanada – 52 455 wysp,
• Chile – około 5000 wysp.

Norwegia zawdzięcza swój wynik głównie poszatkowanemu wybrzeżu z fiordami – od archipelagu Svalbard po liczne wyspy przy południowym wybrzeżu. Z kolei Finlandia ma gęsty system jezior i archipelagów, zwłaszcza w rejonie Turku i w tzw. krainie tysiąca jezior, choć w rzeczywistości jezior jest tam dużo więcej.

Na liście państw z dużą liczbą wysp pojawiają się także kraje spoza Europy. Indonezja ma 17 504 wyspy i jest największym archipelagiem świata, choć pod względem samej liczby lądów morskich ustępuje Skandynawii. Japonia po nowym liczeniu w 2023 roku ma 14 125 wysp, a Australia – 8222, nie licząc głównego kontynentu.

Jak wypadamy w Europie – które państwa mają najwięcej wysp?

W skali Europy kraje nordyckie zdecydowanie wyprzedzają pozostałe państwa kontynentu pod względem liczby wysp. Mimo to inne miejsca, kojarzone bardziej z plażami niż z fiordami, także mogą się pochwalić rozbudowanym wybrzeżem i archipelagami.

Który kraj europejski prowadzi?

W europejskim zestawieniu pierwsze miejsce również zajmuje Szwecja. Dalsze pozycje są podobne jak w rankingu globalnym – Norwegia plasuje się na drugim miejscu, a Finlandia na trzecim. Trudno się dziwić, bo wszystkie trzy kraje rozciągają się na długich odcinkach wybrzeża Morza Bałtyckiego i Morza Norweskiego, a ich linia brzegowa jest wyjątkowo mocno rozwinięta.

Na tle tej trójki pozostałe państwa europejskie wypadają skromniej liczbowo, ale pod kątem turystycznym często dorównują im rozpoznawalnością. Dobrym przykładem jest Grecja z 1400 wyspami, z których 227 jest zamieszkanych. Kreta, Rodos, Kos czy Santorini to ikony wypoczynku i popularne kierunki podróży z Polski.

Chorwacja, Estonia i inne wyspiarskie kraje Europy

Chorwacja ma 1185 wysp leżących wzdłuż wybrzeża Adriatyku. Wiele z nich – jak Hvar, Brač czy Korčula – jest świetnie skomunikowanych i silnie nastawionych na turystykę, ale jednocześnie zachowuje skalę niewielkich miasteczek. Rozwinięta linia brzegowa o długości około 6000 kilometrów (wraz z wyspami) przyciąga żeglarzy i miłośników rejsów.

Estonia to ponad 1500 wysp i wysepek, z których największa – Hiuma – jest w dużej części porośnięta lasami. Na wybrzeżu Bałtyku panuje surowy, morski klimat, średnia temperatura lipca nie przekracza 16°C, a wyspy są rzadziej zaludnione niż w regionie Morza Śródziemnego.

Grecja ma około 1400 wysp, Chorwacja 1185, a Estonia ponad 1500 – to zupełnie inne „światy wysp”, choć wszystkie leżą w Europie.

Jakie są największe wyspy Szwecji?

Rozproszenie setek tysięcy wysepek łatwo zaciera obraz dużych wysp, na których koncentruje się życie mieszkańców. Trzy największe lądy stanowią wyraźne wyjątki, bo łączą funkcje turystyczne, rolnicze i komunikacyjne:

• Gotlandia – powierzchnia 2967,76 km², około 56 tys. mieszkańców,
• Olandia – powierzchnia 1342,68 km², około 25 tys. mieszkańców,
• Södertörn – powierzchnia 1206,96 km², około 797 tys. mieszkańców.

Gotlandia, największa wyspa Szwecji, leży na Morzu Bałtyckim i słynie z dobrze zachowanego średniowiecznego miasta Visby. Na wyspie rozwija się rolnictwo, turystyka oraz usługi, a dojazd jest możliwy promem i samolotem. Olandia, położona bliżej stałego lądu, stała się ważnym celem wakacyjnym dla Szwedów – łączy plaże, wiatraki i rezerwaty przyrody.

Södertörn ma inny charakter, bo faktycznie wchodzi w skład aglomeracji sztokholmskiej. Na tym lądzie żyje blisko 800 tys. osób, co pokazuje, że w statystyce „wyspa” może oznaczać zarówno skalistą skałę na jeziorze, jak i gęsto zaludniony obszar miejski.

Jak w światowym zestawieniu wypada Polska?

Na tle Szwecji czy Norwegii Polska to kraj z umiarkowaną liczbą wysp. Oficjalne dane mówią o 203 wyspach, ale – co ważne – duża część z nich leży na jeziorach i rzekach, a nie na Morzu Bałtyckim. Oznacza to, że kraj jest wyspiarski przede wszystkim w skali lokalnej, a nie kontynentalnej.

Najbardziej rozpoznawalne polskie wyspy to Wolin na południowym brzegu Zatoki Pomorskiej oraz Uznam, którą Polska dzieli z Niemcami. Obie znane są z funkcji turystycznych – na Uznamie znajdują się uzdrowiska i miejscowości wypoczynkowe, a na Wolinie m.in. Woliński Park Narodowy ze słynnymi klifami.

W statystyce pojawiają się także mniejsze wyspy takie jak Wyspa Sobieszewska czy Karsibór. Część z nich pełni rolę terenów rekreacyjnych, dokąd mieszkańcy miast chętnie uciekają na weekend. Na jeziorach coraz częściej spotkasz wyspy objęte ochroną przyrody, gdzie ogranicza się ruch turystyczny dla dobra ptaków i roślin.

Czy wyspy to tylko morze i wakacje?

Choć wyspy wielu osobom kojarzą się z tropikami i turkusową wodą, przykłady Szwecji, Norwegii czy Finlandii pokazują inny obraz – krajobraz chłodniejszych szerokości geograficznych. W tych krajach małe, zalesione wyspy tworzą naturalne bariery dla fal, są miejscem gniazdowania ptaków i pełnią funkcję „filtra” dla wód przybrzeżnych.

W regionach takich jak Wyspy Kanaryjskie – archipelag Hiszpanii o powierzchni 7446,94 km² i populacji 2 202 048 mieszkańców – wyspy odgrywają też ogromną rolę w gospodarce. Turystyka, rolnictwo (banany, pomidory) oraz korzystne podatki przyciągają inwestycje, a liczba odwiedzających sięga kilkunastu milionów rocznie. To zupełnie inne wykorzystanie wyspiarskiego położenia niż w przypadku małych szkierów na Bałtyku.

Wyspy mogą być dziką, bezludną skałą na jeziorze albo gęsto zaludnionym regionem jak Wyspy Kanaryjskie z ponad 2,2 mln mieszkańców.

W Szwecji temat wysp stał się nawet elementem promocji kraju. Organizacja Visit Sweden przygotowała kampanię, w której cudzoziemcy mogą „przejąć” na rok małą bezludną wyspę, by doświadczyć surowej natury – bez domów, bez prądu, często z dojazdem wyłącznie kajakiem. Szwedzkie prawo powszechnego dostępu do natury pozwala każdemu biwakować czy pływać po jeziorach, a kampania ma pokazać, jak wyjątkowa jest tak gęsta sieć wysp.

Jak różne wyspiarskie kraje wykorzystują swoje wyspy?

Porównując kraje z dużą liczbą wysp, widać, że nie chodzi wyłącznie o arytmetykę. Ważne jest również to, jak wyspy są używane w turystyce, transporcie czy ochronie środowiska. Żeby to uporządkować, można zestawić kilka państw:

W Indonezji takie miejsca jak Bali czy Lombok stały się mocno rozpoznawalnymi markami turystycznymi. W Japonii archipelag Okinawy przyciąga łagodnym klimatem i infrastrukturą resortową, a w Australii Tasmania buduje wizerunek centrum turystyki przyrodniczej i trekkingowej. Z kolei Chile czy Kanada – z wieloma odległymi, słabo zaludnionymi wyspami – rozwijają ekoturystykę i wyprawy dla bardziej wymagających podróżników.

Najciekawsze jest to, że w jednym rankingu spotykają się tak różne obrazy: od chłodnych szkierów na Bałtyku, przez gorące plaże Indonezji, po wulkaniczne krajobrazy Wysp Kanaryjskich czy Patagonii. A mimo tego zestawienia to właśnie Szwecja pozostaje światowym liderem pod względem liczby wysp – spokojnych, często bezludnych i rozsianych na całym kraju.